de en fr hr it es
Susjedstvo
Ag
47
Cd
48
In
49
Au
79
Hg
80
Tl
81
Rg
111
Cn
112
Uut
113

 

Periodni sustav

de  Njemački

Quecksilber

en  Engleski

Mercury

fr  Francuski

Mercure

hr  Hrvatski

Živa

it  Talijanski

Mercurio

es  Španjolski

Mercurio

 

Hg
Hg
Hydrargyrum

PERIODNI SUSTAV ELEMENATA

ŽIVA

PRIJELAZNI ELEMENT:
SKUPINA CINKA

 

Atomski broj:80

Skupina:12

Perioda:6

Elektronska konfiguracija:[Xe] 4f14 5d10 6s2

Oksidacijski broj:+1 +2

Elektronegativnost:1.9

Atomski radijus / pm:150.3

Relativna atomska masa:200.59 ± 0.02

 

Živa je poznata od davnih vremena. Ime je dobila od latinske riječi hydrargyrum što znači tekuće srebro. To je sjajni, srebrno bijeli metal. Pri sobnoj temperaturi je tekućina. Loše vodi toplinu i električnu struju. Stabilna je na zraku. Ne reagira s lužinama i većinom kiselina. Otapa se samo u oksidirajućim kiselinama. Tekuća živa otapa mnoge metale dajući amalgame. Ovisno o količini otopljenog metala, amalgami mogu biti tekući ili čvrsti. Živine pare su vrlo otrovne. Lako se resorbira čak i preko nepokrivenih dijelova kože. Imaju kronični kumulativni efekt. Organski spojevi žive, kao što je metil-živa, su također jaki otrovi. U prirodi žive ima dvadesetak puta više nego kadmija. Može se pronaći samorodna ili u mineralu cinabaritu (HgS). Klor-alkalne elektrolize su najveći potrošač žive. Upotrebljava se kao katoda kod elektrolize, zbog velikog prenapona vodika na njoj i stvaranja amalgama s produktom. Sa živom se pune termometri, barometri ili se izrađuju lampe koje isijavaju svjetlost bogatu ultraljubičastim zrakama.

FIZIKALNA SVOJSTVA

Gustoća / g dm-3:13546 (293 K)

Molarni volumen / cm3mol-1:14.81 (293 K)

Električna otpornost / μΩcm:95.8 (20 °C)

TOPLINSKA SVOJSTVA

Toplinska vodljivost / W m-1K-1:8.34

Temperatura taljenja / °C:-38.83

Temperatura vrenja / °C:356.73

Toplina taljenja / kJ mol-1:2.331

Toplina isparavanja / kJ mol-1:59.11

Toplina atomiziranja / kJ mol-1:64.463

ENERGIJA IONIZACIJE

Prva energija ionizacije / kJ mol-1:1007.07

Druga energija ionizacije / kJ mol-1:1809.69

Treća energija ionizacije / kJ mol-1:3299.82

RASPROSTRANJENOST ELEMENTA

u atmosferi / ppm:-

u Zemljinoj kori / ppm:0.08

u oceanima / ppm:0.00003

KRISTALOGRAFSKI PODACI

romboedarska

Kristalna struktura:

romboedarska

Dimenzije jedinične ćelije / pm:

a=299.25, α=70°44.6'

Prostorna grupa:

R3m

IZOTOPI

IzotopRelativna atomska masaMaseni udio (%)
196Hg195.965815(4)0.15(1)
198Hg197.966752(3)9.97(8)
199Hg198.968262(3)16.87(10)
200Hg199.968309(3)23.10(16)
201Hg200.970285(3)13.18(8)
202Hg201.970626(3)29.86(20)
204Hg203.973476(3)6.87(4)

STANDARDNI REDUKCIJSKI POTENCIJALI

Uravnotežena polureakcija Eo / V
Hg2+ + 2e- = Hg(l)+0.854
2Hg2+ + 2e- = Hg22++0.920
2Hg2+ + 2e- = Hg22++0.907 (1 mol dm-3 HClO4)
Hg22+ + 2e- = 2Hg(l)+0.788
Hg22+ + 2e- = 2Hg(l)+0.274 (1 mol dm-3 HCl)
Hg22+ + 2e- = 2Hg(l)+0.776 (1 mol dm-3 HClO4)
Hg22+ + 2e- = 2Hg(l)+0.674 (1 mol dm-3 H2SO4)
HgO(s) + H2O + 2e- = Hg(l) + 2OH-+0.10
HgO(s) + 2H+ + 2e- = Hg(l) + H2O+0.93
2Hg(OH)2(s) + 4H+ + 2e- = Hg22+ + 4H2O+1.28
Hg2Cl2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2Cl-+0.268
Hg2Cl2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2Cl-+0.244 (saturated KCl)
Hg2Cl2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2Cl-+0.282 (1 mol dm-3 KCl)
Hg2Cl2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2Cl-+0.334 (0.1 mol dm-3 KCl)
Hg2Br2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2Br-+0.14
Hg2I2(s) + 2e- = 2Hg(l) + 2I-- 0.04
Hg2C2O4(s) + 2e- = 2Hg(l) + C2O42-+0.42
Hg2SO4(s) + 2e- = 2Hg(l) + SO42-+0.615
HgS(s) (crni) + 2e- = Hg(l) + S2-- 0.67
HgS(s) (crveni) + 2e- = Hg + S2-- 0.70
Hg(CN)42- + 2e- = Hg(l) + 4CN-- 0.37

 

79 Zlato <=
80 Živa
 => 81 Talij